Wat is de European Accessibility Act (EAA)? Het Duitse BFSG uitgelegd

De European Accessibility Act (EAA) is EU-richtlijn 2019/882, aangenomen in april 2019. De richtlijn verplicht een lange lijst alledaagse producten en diensten om bruikbaar te zijn voor mensen met een beperking, en geldt sinds 28 juni 2025 in elke EU-lidstaat. Duitsland heeft de richtlijn omgezet met het Barrierefreiheitsstärkungsgesetz (BFSG), de wet ter versterking van de toegankelijkheid. De wet dekt onder meer webshops en boekingssystemen, bankdiensten voor consumenten, e-books, smartphones en zelfbedieningsterminals zoals kaartautomaten. Het technische ijkpunt is de Europese norm EN 301 549, die voor websites en apps verwijst naar WCAG 2.1 Level AA. Markttoezichthouders kunnen herstel eisen, een dienst die niet voldoet verbieden en boetes tot 100.000 EUR opleggen. Er is één belangrijke uitzondering: micro-ondernemingen die diensten aanbieden, dus minder dan 10 medewerkers en maximaal 2 miljoen EUR jaaromzet, vallen niet onder de dienstenverplichtingen.

Welke EU-wetgeving zit achter het BFSG?

Het vertrekpunt is richtlijn (EU) 2019/882, beter bekend als de European Accessibility Act. De EU nam die op 17 april 2019 aan met een simpel doel: in plaats van 27 verschillende nationale toegankelijkheidsregels moeten bedrijven te maken krijgen met één geharmoniseerde set eisen voor de hele interne markt. Lidstaten hadden tot 28 juni 2022 de tijd om de richtlijn in nationale wetgeving om te zetten, en de verplichtingen zelf gelden sinds 28 juni 2025.

Een richtlijn is niet rechtstreeks bindend voor bedrijven. Wat jou bindt is de nationale omzetting, en daar komt het BFSG om de hoek kijken.

Wat is het Barrierefreiheitsstärkungsgesetz (BFSG)?

Het Barrierefreiheitsstärkungsgesetz is de Duitse omzetting van de EAA. Het werd in juli 2021 aangenomen, bedrijven hadden dus bijna vier jaar aanlooptijd, en het geldt sinds 28 juni 2025. De technische details staan in een aparte verordening, de BFSGV, die per product- en dienstencategorie uitspelt wat toegankelijk eigenlijk betekent.

De handhaving ligt bij de markttoezichthouders van de deelstaten. Die stemmen af via een centraal orgaan, de Marktüberwachungsstelle der Länder für die Barrierefreiheit von Produkten und Dienstleistungen (MLBF) in Maagdenburg. Consumenten kunnen daar een klacht indienen, waarna de toezichthouder een aanbieder kan onderzoeken.

Welke producten en diensten vallen onder de EAA en het BFSG?

De wet noemt concrete categorieën in plaats van een algemene regel voor alles wat digitaal is. Aan de productkant gaat het onder meer om:

• Computers, laptops, tablets en smartphones inclusief hun besturingssystemen
• Zelfbedieningsterminals: geldautomaten, kaartautomaten, incheckzuilen, betaalterminals
• E-readers
• Routers en andere randapparatuur voor consumenten bij telecomdiensten

Aan de dienstenkant, het deel waar de meeste website-eigenaren mee te maken hebben, staan op de lijst:

• E-commercediensten, dus websites en apps waarmee consumenten overeenkomsten kunnen sluiten, van klassieke webshops tot boekings- en reserveringssystemen
• Bankdiensten voor consumenten inclusief online bankieren
• Elektronische communicatiediensten zoals berichtendiensten en telefonie
• E-books en de software om ze te lezen
• Personenvervoersdiensten: websites, apps en elektronische ticketing voor lucht-, bus-, trein- en scheepvaartvervoer

Geldt het BFSG voor mijn website?

Dit is de vraag die we het vaakst horen, en het eerlijke antwoord is: het hangt af van wat je website doet, niet van hoe groot je bent. Het beslissende criterium is voor de meeste bedrijven of je een e-commercedienst aan consumenten aanbiedt. Kunnen bezoekers iets kopen, een afspraak boeken die een overeenkomst vormt, een abonnement bestellen of een checkout in welke vorm dan ook afronden, dan val je er hoogstwaarschijnlijk onder. Een pure brochurewebsite die alleen je bedrijf presenteert, zonder bestel- of boekingsfunctie, valt in de regel niet onder het BFSG.

Nog twee punten die mensen regelmatig verrassen. Ten eerste beschermt de wet consumenten, dus zuiver B2B-aanbod valt erbuiten. Ten tweede volgen de regels de markt en niet de vestigingsplaats van het bedrijf: een shop die vanuit buiten de EU wordt gerund maar duidelijk op EU-consumenten mikt, moet er ook aan voldoen. En houd er rekening mee dat dit artikel de regels uitlegt, maar geen juridisch advies voor jouw specifieke situatie kan vervangen.

Zijn kleine bedrijven vrijgesteld van het BFSG?

Gedeeltelijk. De EAA en het BFSG zonderen micro-ondernemingen uit, maar alleen voor diensten. Een micro-onderneming heeft minder dan 10 medewerkers en een jaaromzet of balanstotaal van maximaal 2 miljoen EUR. Aan beide voorwaarden moet zijn voldaan. Een webshop met twee man onder die drempel valt dus niet onder de dienstenverplichtingen, terwijl een fabrikant van producten die onder de wet vallen zich helemaal niet op deze uitzondering kan beroepen.

Naast de regeling voor micro-ondernemingen is er nog een algemene ontsnappingsroute: als naleving het product of de dienst fundamenteel zou veranderen of een onevenredige last zou opleveren, kan een bedrijf zich daarop beroepen en die afweging documenteren. In de praktijk ligt de lat hoog, en het argument dat toegankelijkheid geld kost is bij lange na niet genoeg.

Ook als je bent uitgezonderd, is het goed om te onthouden waarom de wet bestaat. De WHO schat dat ongeveer 16 procent van de wereldbevolking met een substantiële beperking leeft. Een toegankelijke shop is niet alleen een juridisch vinkje, het is een grotere markt en meestal betere bruikbaarheid voor iedereen.

Welke technische norm geldt? EN 301 549 en WCAG 2.1 AA

Het BFSG zelf bevat geen enkele technische checklist. In plaats daarvan wordt conformiteit verondersteld als je de geharmoniseerde Europese norm EN 301 549 volgt. Voor websites en mobiele apps neemt die norm de Web Content Accessibility Guidelines (WCAG) 2.1 op Level AA over. Simpel gezegd: voldoet je website aan WCAG 2.1 AA, dan sta je stevig voor de webgerelateerde eisen.

WCAG 2.2 is sinds oktober 2023 de actuele W3C-aanbeveling, maar EN 301 549 is nog niet bijgewerkt om ernaar te verwijzen. Toch alvast op 2.2 bouwen is een verstandige keuze, want de nieuwere criteria zijn er qua strekking een uitbreiding op en een toekomstige update van de norm wordt verwacht.

Welke deadlines en overgangstermijnen gelden er?

De kerndatum is 28 juni 2025. Sindsdien moeten producten die op de markt komen en diensten die aan consumenten worden aangeboden toegankelijk zijn. Er zijn overgangsregels die de scherpe randjes eraf halen: diensten mogen producten die vóór die datum rechtmatig in gebruik waren nog tot 27 juni 2030 blijven gebruiken, en zelfbedieningsterminals mogen tot 15 jaar na ingebruikname in bedrijf blijven. Dienstverleners hebben daarnaast informatieplichten en moeten in een openbaar toegankelijke vorm beschrijven hoe hun dienst aan de toegankelijkheidseisen voldoet.

Laat je door de overgangstermijnen niet in slaap sussen. Ze dekken bestaande hardware en lopende contracten, niet een opnieuw ontworpen shop die je volgend kwartaal lanceert.

Wat zijn de boetes bij overtreding van het BFSG?

De markttoezichthouder kan eerst eisen dat je het probleem binnen een termijn oplost. Gebeurt dat niet, dan kan die het aanbieden van de dienst beperken of verbieden en boetes tot 100.000 EUR opleggen, afhankelijk van de overtreding. Bovenop de officiële handhaving speelt een stiller risico: toegankelijkheidsgebreken zijn voor iedereen zichtbaar, ook voor concurrenten en consumentenorganisaties, en een publieke klacht is niet het soort marketing waar iemand op zit te wachten.

EAA versus de webtoegankelijkheidsrichtlijn: private tegenover publieke sector

De EAA wordt vaak verward met een oudere EU-regel voor de publieke sector. De twee bestaan naast elkaar:

Het praktische voordeel: beide werelden verwijzen naar dezelfde technische norm, dus het werk aan je website is identiek.

Hoe maak ik mijn WordPress-website EAA-conform?

Toegankelijkheid is geen plugin die je één keer installeert, maar voor een typische WordPress-site is het pad goed uitgesleten. Begin bij het fundament en werk omhoog:

• Kies een theme dat toegankelijkheid serieus neemt, bij voorkeur eentje met de tag accessibility-ready in de WordPress-themedirectory
• Los kleurcontrast op: gewone tekst heeft een contrastverhouding van minimaal 4,5:1 met de achtergrond nodig
• Schrijf betekenisvolle alternatieve tekst voor afbeeldingen die informatie dragen
• Maak de hele site alleen met het toetsenbord bruikbaar, inclusief menu's, sliders en modals
• Geef elk formulierveld een zichtbaar label en duidelijke, tekstuele foutmeldingen
• Gebruik echte koppen in een logische hiërarchie in plaats van opgemaakte alinea's
• Voorzie video's van ondertiteling en vermijd content die alleen met een muis werkt
• Publiceer een toegankelijkheidsverklaring die de stand van je site beschrijft, met een contactadres voor feedback

Test daarna. Geautomatiseerde tools vinden een flink deel van de problemen, maar een doorloop met alleen het toetsenbord en een sessie met een schermlezer (NVDA is gratis op Windows, VoiceOver zit standaard in macOS) laten problemen zien die geen scanner ziet.

Hoe helpt InspectWP bij toegankelijkheid?

InspectWP voert geautomatiseerde toegankelijkheidscontroles uit als onderdeel van de website-analyse en markeert veelvoorkomende WCAG-fouten zoals ontbrekende alternatieve teksten, onvoldoende kleurcontrast, ontbrekende formulierlabels en een kapotte koppenstructuur, elk met een ernstscore en een verwijzing naar het betrokken element. Zo krijg je een geprioriteerde startlijst voor het werk aan BFSG-conformiteit in plaats van het vage gevoel dat er iets niet klopt. Geautomatiseerde bevindingen vervangen geen handmatige audit, maar ze dekken het terrein snel en herhaalbaar af, en met geplande rapporten merk je terugval eerder dan je gebruikers of een markttoezichthouder.